Nghiên cứu mới chỉ ra hàng loạt tài khoản deepfake hóa thân thành chuyên gia y tế trên TikTok để phát tán tin giả, quảng bá sản phẩm không có thực.

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra những rách xé mới trong công tác quản lý thông tin y tế trên nền tảng số. Hàng loạt tài khoản mạng xã hội sử dụng công nghệ deepfake để tạo hình ảnh các bác sĩ, chuyên gia y tế giả mạo, từ đó thu hút hàng triệu lượt xem bằng những lời khuyên thiếu cơ sở khoa học và tiềm ẩn nguy cơ trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng.

Thực trạng deepfake y khoa thao túng thuật toán mạng xã hội

Theo báo cáo được The Guardian dẫn lại từ nghiên cứu của đơn vị phân tích Hallam tại Anh, các tài khoản tạo hình ảnh bác sĩ bằng AI đang lan truyền rộng rãi trên nền tảng TikTok. Khảo sát trên 1.198 video cho thấy tỷ lệ can thiệp của AI trong các nội dung chăm sóc sức khỏe ở mức đáng báo động.

Cụ thể, có khoảng 40% số video có lượng tương tác cao nhất thuộc chủ đề sức khỏe được tạo ra hoặc hỗ trợ bởi công nghệ AI. Phần lớn các nội dung này xuất phát từ các tài khoản deepfake được thiết kế tinh xảo nhằm mô phỏng diện mạo và giọng nói của nhân sự y tế thực tế. Đáng chú ý, khi tìm kiếm các từ khóa phổ biến như "mẹo sức khỏe", tỷ lệ video chứa yếu tố AI lên tới 84%.

 

Các bác sĩ giả do AI tạo ra xuất hiện càng nhiều trên mạng xã hội. Ảnh: Shutterstock.

Bóp méo kiến thức y khoa và thương mại hóa sản phẩm vô căn cứ

Bên cạnh việc gia tăng lưu lượng truy cập, các "bác sĩ AI" này liên tục đưa ra những luận điểm sai lệch nghiêm trọng về bệnh lý. Nhiều video khẳng định thói quen hâm nóng thức ăn bằng hộp nhựa trong lò vi sóng, sử dụng chất khử mùi hay ngủ cạnh điện thoại di động đều là nguyên nhân gây ung thư. Những tuyên bố này đã bị Tổ chức Nghiên cứu Ung thư Anh (Cancer Research UK) chính thức bác bỏ do thiếu căn cứ khoa học.

Ngoài ra, mục đích thương mại hóa bất hợp pháp cũng được lồng ghép tinh vi. Một số tài khoản hướng dẫn các mẹo tự điều trị kỳ lạ như trộn Coca-Cola với hành tây để giảm đau, hoặc quảng bá các sản phẩm không rõ nguồn gốc. Điển hình là trường hợp sản phẩm mang tên "Hyalethinap Plus Pro Max", được một bác sĩ giả mạo khẳng định đã kê đơn nhiều năm để kích thích "phân tử chống lão hóa tự nhiên". Tuy nhiên, kết quả kiểm tra dữ liệu trên Internet cho thấy sản phẩm này hoàn toàn không tồn tại trên thị trường.

Cảnh báo từ giới chuyên môn và phản hồi từ nền tảng

Đánh giá về hiện tượng này, Tiến sĩ Emma Runswick, Phó chủ tịch hội đồng Hiệp hội Y khoa Anh, nhấn mạnh các tài khoản AI đang biến tướng thành công cụ quảng bá phương pháp điều trị "thần kỳ" chưa qua kiểm chứng. Việc người dùng áp dụng theo các chỉ dẫn sai lệch có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe, thậm chí đe dọa đến tính mạng.

Trong khi đó, đại diện TikTok lên tiếng bác bỏ kết luận từ nghiên cứu của Hallam, cho rằng đơn vị thực hiện có lợi ích thương mại nên kết quả không phản ánh toàn diện thực tế. Nền tảng này khẳng định đang chủ động rà soát, gỡ bỏ các nội dung y tế sai lệch do AI tạo ra, đồng thời tăng cường hợp tác với các cơ quan quản lý y tế nhằm đảm bảo nguồn thông tin tin cậy cho người dùng.

Nguồn: BÁO MỚI 

Lệnh cấm thiết bị robot tiên tiến của nước ngoài do Mỹ ban hành không chỉ nhắm vào các cỗ máy hình người, mà còn vươn đến tận phòng khách của mỗi gia đình thông qua các dòng máy hút bụi tự động.

Ủy ban Truyền thông Liên bang Mỹ (FCC) vừa xác nhận với trang tinPCMagrằng lệnh cấm mới được công bố, bắt nguồn từ sắc lệnh của Nhà Trắng, áp dụng cho cả máy hút bụi lẫn máy cắt cỏ robot.

 Các công ty Trung Quốc đang thống trị thị trường robot hút bụi. Ảnh: Android Authority

Khi công bố lệnh cấm, FCC đặc biệt nhắc tên các loại "robot di động như robot hình người và robot bốn chân". Tuy nhiên, trong phần giải đáp thắc mắc, cơ quan này định nghĩa thiết bị robot tiên tiến là "thiết bị di động cơ học có khả năng di chuyển, né vật cản, điều hướng hoặc di chuyển trên mặt đất". TheoPCmag, miêu tả rất khớp với các dòng máy hút bụi thông minh hiện nay.

Lệnh cấm cũng bao gồm các thiết bị có tổng trọng lượng trên 2 kg, tính cả phần đế sạc hoặc trạm gốc. Nhiều mẫu máy hút bụi robot hiện nay vượt mốc trọng lượng này, đặc biệt là khi tính kèm trạm sạc. Đơn cử như dòng máy Ecovacs Deebot X8 Pro Omni nặng tới hơn 5 kg.

Các tiêu chuẩn đi kèm còn bao gồm cảm biến nhận diện môi trường xung quanh, khả năng kết nối không dây và phần mềm cài đặt cục bộ, đây đều là những tính năng quen thuộc của máy hút bụi robot.

Danh sách ngoại lệ được FCC nêu rõ chỉ loại trừ máy bay không người lái, phương tiện kết nối, thiết bị ngầm không người lái, cùng với tay máy robot và các thiết bị hỗ trợ.

Đây là tin không mấy vui vẻ cho các nhà sản xuất máy hút bụi robot Trung Quốc. Dữ liệu từ hãng nghiên cứu thị trường IDC cho thấy top 5 thương hiệu dẫn đầu năm 2025 đều là các công ty Trung Quốc, trong đó Roborock, Ecovacs và Dreame đang chiếm lĩnh thị trường.

Dù vậy, lệnh cấm của Mỹ chỉ hạn chế các mẫu robot tiên tiến hoàn toàn mới, không áp dụng cho những sản phẩm hiện hữu từng được FCC cấp phép lưu hành tại thị trường Mỹ.

Cơ quan này cho biết hành động này không ảnh hưởng đến việc người tiêu dùng tiếp tục sử dụng các thiết bị đã mua trước đó, cũng như không ngăn cản các nhà bán lẻ tiếp tục phân phối, nhập khẩu hay quảng bá các dòng máy đã được phê duyệt từ trước.

Một văn bản khác của FCC cho thấy các dòng máy hút bụi robot đã được cấp phép có thể tiếp tục nhận bản cập nhật phần mềm và phần cứng nhằm giảm thiểu rủi ro cho người tiêu dùng Mỹ ít nhất cho đến ngày 1/1/2029.

Thời hạn này cũng áp dụng cho thiết bị bay không người lái và bộ định tuyến Wi-Fi sản xuất ở nước ngoài, tuy nhiên FCC vẫn để ngỏ khả năng gia hạn thông qua các quy định trong tương lai.

Dẫu vậy, lệnh cấm vẫn đe dọa chặn đứng cơ hội tiếp cận thị trường Mỹ của mọi dòng máy hút bụi robot mới đến từ Trung Quốc. Thông qua FCC, các doanh nghiệp có thể nộp đơn xin miễn trừ lệnh cấm, nhưng quyết định cuối cùng sẽ do Bộ Quốc phòng hoặc Bộ An ninh Nội địa nắm giữ và hiện chưa rõ chính quyền Mỹ có sẵn sàng chấp thuận hay không.

Nhà Trắng từng áp dụng các lệnh cấm tương tự đối với máy bay không người lái và bộ định tuyến Wi-Fi ngoại nhập và cho đến nay chưa có nhà cung cấp lớn nào của Trung Quốc được đặc cách.

Chính quyền Mỹ đưa ra quyết định cấm robot nước ngoài do lo ngại nguy cơ phụ thuộc quá mức vào các nhà cung cấp bên ngoài đối với linh kiện và công nghệ robot.

Sự phụ thuộc này có thể tạo kẽ hở cho các thế lực nước ngoài làm gián đoạn hoặc phá hoại chuỗi cung ứng vào thời điểm họ muốn. Một nỗi lo ngại khác là nguy cơ bị thu thập thông tin tình báo thông qua các hệ thống cảm biến tích hợp trên robot.

FCC nhận định từ những minh chứng trên, chính phủ Mỹ có mối quan ngại rõ ràng và thuyết phục về an ninh quốc gia, khi các thiết bị robot tiên tiến do nước ngoài sản xuất có thể bị lợi dụng để trực tiếp gây tổn hại đến an ninh quốc gia và công dân Mỹ.

Tài liệu này cũng trích dẫn một số bài báo phản ánh tình trạng ngành công nghiệp robot Mỹ phụ thuộc vào linh kiện Trung Quốc, cùng cáo buộc về một cửa hậu được cài sẵn trong sản phẩm chó robot của hãng Unitree.

(Theo PCmag)

Nguồn: BÁO MỚI 

Sẽ đủ tệ nếu Internet bị gián đoạn trong vài giờ vì mất điện sau một cơn bão, nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu Internet ngừng hoạt động vô thời hạn, ở hầu như mọi nơi?

Theo Robert Siciliano, chuyên gia phân tích an ninh và tác giả cuốnBảo vệ quyền riêng tư trước nguy cơ đánh cắp danh tính: Giải pháp an ninh và phòng ngừa gian lận, nếu muốn duy trì khả năng hoạt động trong trường hợp xảy ra mất điện hoặc mất Internet, tất cả mọi người đều nên chuẩn bị.

Hãy xây dựng một phương án dự phòng cho kết nối Internet'

Sean Gold, chủ sở hữu trang web TruePrepper, người có bằng về quản lý tình trạng khẩn cấp và từng làm công tác quản lý khẩn cấp trong Không quân Mỹ cho biết: "Việc chuẩn bị cho những sự cố mất Internet hoặc mất điện ở phạm vi cá nhân khá đơn giản. Bạn cần có các phương án truy cập Internet dự phòng hoặc khả năng tự tạo ra nguồn năng lượng cho mình. Một điểm phát sóng di động là cách đơn giản để vượt qua một hoặc hai ngày mất kết nối Internet. Tuy nhiên, nếu sự cố xảy ra trên diện rộng, phương án này sẽ kém hiệu quả hơn nhiều do các trạm phát sóng di động bị quá tải. Nhiều người chuẩn bị ứng phó đang bắt đầu sử dụng Starlink và các nhà cung cấp Internet vệ tinh, ngay cả khi họ không sống ở những khu vực quá xa xôi".

Các nhà cung cấp Internet vệ tinh không phải không có hạn chế. Thời tiết cực đoan có thể làm gián đoạn kết nối Internet. Tuy nhiên, ít nhất khi bầu trời quang đãng trở lại, bạn vẫn có khả năng truy cập Internet.

Bạn có thể lập một danh sách mua sắm với mục tiêu "Tôi sẽ không để mất khả năng sử dụng công nghệ" và cân nhắc trang bị ít nhất một số vật dụng sau:

- Pin sạc dự phòng. 
- Trạm điện di động: Các thiết bị này tương tự máy phát điện nhưng không sử dụng nhiên liệu. Chúng lưu trữ điện trong pin và có thể duy trì hoạt động cho các thiết bị gia dụng thiết yếu, giống như máy phát điện. 
- Máy phát điện. 
- Đèn pin. 
- Đài radio chạy bằng pin.

Chris Reynolds, chuyên gia về quản lý tình trạng khẩn cấp với hơn 35 năm kinh nghiệm, Trưởng khoa phụ trách tiếp cận học thuật và phát triển chương trình tại American Public University System, cho biết: "Trong các tình huống khẩn cấp, sự cố mất Internet và mất điện có thể khiến ngân hàng cũng như máy ATM không thể truy cập được, khiến mọi người mất quyền tiếp cận các nguồn tiền kỹ thuật số. Bạn nên giữ một khoản tiền mặt khẩn cấp nhỏ, bao gồm các tờ tiền mệnh giá nhỏ ở một nơi an toàn và chống nước. Nếu muốn chuẩn bị kỹ hơn, có thể cân nhắc mua một thẻ ghi nợ trả trước để sử dụng trong các tình huống khẩn cấp, chẳng hạn như mua thực phẩm hoặc đổ xăng. Hãy giữ chiếc thẻ này tách biệt với các tài khoản bạn sử dụng hằng ngày. Những thẻ này có thể được dùng nếu bạn mất quyền truy cập vào ngân hàng chính nhưng vẫn tìm được các thiết bị thanh toán đang hoạt động. Và nếu muốn chuẩn bị ở mức cao hơn nữa, là xây dựng một nhóm hỗ trợ không chính thức với hàng xóm để giúp đỡ nhau trong việc cung cấp các khoản tiền ngắn hạn, nhu yếu phẩm hoặc những vật dụng nhỏ khác".

Xây dựng kế hoạch gia đình trước khi Internet gặp sự cố

- Một địa điểm gặp mặt, nếu các thành viên trong gia đình sống tương đối gần nhau.

- Kế hoạch về thời điểm và tần suất liên lạc, nếu các thành viên không sống gần nhau.

- Danh sách những người có thể chuyển tiếp thông tin, chẳng hạn như một thành viên gia đình hoặc người bạn được chỉ định, sống gần những người mà bạn muốn kiểm tra tình hình.

Dù đưa những nội dung gì vào kế hoạch, bạn cũng nên ép plastic tài liệu đó và phát cho các thành viên trong gia đình.

Nguồn: BÁO MỚI 

Bộ Giáo dục Myanmar vừa ban hành lệnh cấm học sinh các trường tiểu học sử dụng điện thoại di động trong giờ học.

Ảnh minh họa

Bộ Giáo dục Myanmar cho biết lệnh cấm nhằm mục đích ngăn chặn việc sử dụng điện thoại quá mức và bảo vệ học sinh khỏi những tác hại của các nền tảng mạng xã hội không phù hợp với độ tuổi.

Bộ đã ban hành hướng dẫn cho các trường học trên toàn quốc, yêu cầu giáo viên giám sát chặt chẽ và đảm bảo điện thoại chỉ được dùng như công cụ hỗ trợ giảng dạy trong trường hợp cần thiết.

Ngoài giờ học, học sinh vẫn có thể sử dụng điện thoại nhưng phải có sự đồng ý và quản lý của phụ huynh.

Bộ Giáo dục Myanmar cho biết sẽ phối hợp với Bộ Giao thông - Truyền thông và các tổ chức liên quan để triển khai các chương trình nâng cao nhận thức cho phụ huynh, giáo viên và học sinh.

Các nội dung tập trung vào kỹ năng sử dụng Internet an toàn, phòng tránh lừa đảo trực tuyến, bạo lực mạng và nghiện thiết bị điện tử. Bộ cũng khuyến khích các trường tích hợp "giáo dục an toàn kỹ thuật số" vào chương trình ngoại khóa.

Theo UNICEF, khoảng 65% trẻ em 10-14 tuổi tại Myanmar đã từng sử dụng điện thoại thông minh, nhưng phần lớn thiếu kỹ năng phân biệt thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Việc tiếp cận tràn lan với TikTok, Facebook và YouTube khiến nhiều học sinh bị phân tâm, sụt giảm kết quả học tập.

Theo Xinhua